Zespół Przychodni Specjalistycznych SP ZOZ w Tarnowie.

Pracownia USG

Dział Diagnostyki Medycznej
Kierownik – mgr Beata Holik – Januś
ul. Marii  Skłodowskiej Curie 1 (III piętro)
33-100 Tarnów
tel. (14) 63 10 217
Godziny pracy:
Poniedziałek: 8.00 – 16.40
Wtorek: 8.00 – 18.30
Środa: 9.00 – 20.00
Czwartek: 8.00 – 12.00
Piątek: 10.00 – 16.00
ul. Mostowa 6 (I piętro)
33-100 Tarnów
tel. (14) 63 10 217
Godziny pracy:
Poniedziałek: 9.30 – 18.00
Wtorek: 7.40 – 13.00
Środa: 13.15 – 18.00
Czwartek: 7.40 – 17.30
Piątek: 7.00 – 16.00

 

Badanie USG – badanie Ultrasonograficzne to obecnie rutynowa diagnostyka zmian morfologicznych wielu narządów i tkanek. O przydatności diagnostycznej decyduje brak przeciwwskazań, stosunkowo małe koszty, krótki czas badania (około 15 minut) i pełne bezpieczeństwo pacjenta. W wielu chorobach badanie USG wystarcza do prawidłowego ich rozpoznania, bez konieczności wykonywania innych, bardziej obciążających, droższych i trudniej dostępnych badań.

Badanie USG wręcz zrewolucjonizowało diagnostykę narządów jamy brzusznej, badania mózgowia u dzieci (USG przezciemiączkowe), mięśnia sercowego (echokardiografia), narządów położonych blisko powierzchni ciała: gruczołu tarczowego, sutków, jąder, mięśni, ścięgien, więzadeł.

Badanie umożliwia ocenę morfologiczną narządów i tkanek miękkich, bez użycia środków cieniujących (jak to ma miejsce w badaniach rentgenowskich), jest nieinwazyjne, pozwala określić wymiary narządów, ich położenie oraz ocenę ich przekrojów, a także uzyskanie informacji o przepływie krwi w naczyniach tętniczych i naczyniach żylnych.

Nasza pracownia oferuje szeroki zakres badań ultrasonograficznych między innymi: USG narządów i stawów, USG gałki ocznej, USG metodą duplex z kolorowym obrazowaniem tętnic i żył oraz Echo serca z użyciem kolorowego Dopplera

 

Opis badań i przygotowanie:

USG jamy brzusznej. Ocenie i opisowi  podlegają narządy jamy brzusznej takie jak wątroba, drogi żółciowe, pęcherzyk żółciowy, trzustka, śledziona nerki, pęcherz moczowy. Oceniane są także duże naczynia jamy brzusznej, stwierdzić można również, czy obecne są powiększone węzły chłonne i wolny płyn. Do rutynowego  badania wymagane jest odpowiednie przygotowanie; pacjent pozostaje bez posiłku co najmniej 6 godzin, a osoby z tendencją do wzdęć proszone są o zażywanie na kilka dni przed badaniem środków przeciwwzdęciowych. Czasem, u pacjentów szczególnie otyłych i niewystarczająco przygotowanych do badania, wiarygodna ocena narządów nie jest możliwa; wtedy badanie należy powtórzyć po uzyskaniu nowego terminu badania

USG układu moczowego. Jest to badanie nerek, dróg moczowych, pęcherza moczowego a u mężczyzn gruczołu krokowego. W badaniu tym określić można wielkość i położenie nerek, ocenić grubość warstwy miąższowej nerek, wykryć obecność złogów (kamieni) wykryć i ocenić stopień ewentualnego zastoju moczu w miedniczkach nerkowych i moczowodzie, wykryć i ocenić wielkość guzów nerek i pęcherza moczowego, ocenić wielkość i strukturę gruczołu krokowego. Do tego badania należy zgłosić się z silnie wypełnionym moczem pęcherzem moczowym. W tym celu na około 2 godziny przed wykonaniem badania należy wypić około 1,5 do 2 litrów niegazowanego płynu (np. woda mineralna). Maksymalne wypełnienie pęcherza umożliwia dokładne zobrazowanie jego ścian, pozwala wykazać ewentualne cofanie się moczu w kierunku nerki oraz  (po opróżnieniu ) ocenić stopień zalegania moczu w pęcherzu.

USG macicy i przydatków. Najczęściej stosowana obrazowa metoda diagnostyczna w ginekologii i połóżnictwie. Można je wykonywać metodą przezbrzuszną, która wymaga bardzo dobrego wypełnienia pęcherza moczowego, lub głowicami dopochwowymi nie wymagającymi takiego przygotowania.

Wskazaniami do takiego badania są między innymi:
–     ocena wad rozwojowych narządu rodnego,
–     rozpoznanie i monitorowanie mięśniaków macicy,
–     zmiany złośliwe macicy,
–     łagodne i złośliwe patologie jajników.

Badanie USG w położnictwie ma zasadnicze znaczenie w ocenie ciąży, gdzie uwidocznienie pęcherzyka ciążowego w obrębie macicy jest możliwe zwykle około 5 tygodnia ciąży, a następnie ocena rozwoju płodu, rozpoznanie wad rozwojowych płodu, ocena czynności serca płodu, czy budowy układu kostnego. Dzięki przeprowadzonym pomiarom można również w przybliżeniu określić termin porodu. Uzupełnieniem klasycznej ultrasonografii jest badanie dopplerowskie, pozwalające na pomiary parametrów przepływu krwi w naczyniach płodu.

USG układu mięśniowego i aparatu więzadłowego (ortopedyczne). USG umożliwia ocenę zmian pourazowych mięśni oraz ścięgien i ich ewolucję, jak również zmian zapalnych i nowotworowych, a także skuteczność stosowanego leczenia. U dorosłych za pomocą USG można stwierdzić obecność płynu w jamach stawowych, i pod kontrolą USG wykonać odbarczanie czy biopsje celowane zmian widocznych w mięśniach. Jest to doskonały sposób uwidaczniania stawów biodrowych u małych dzieci do 1 r.ż. Pozwala na ocenę chrząstek, dojrzałości główki kości udowej i jej położenia – metoda ta praktycznie wyeliminowała zdjęcia rentgenowskie miednicy u niemowląt.

Badanie przepływu krwi w naczyniach nazywamy ultrasonografią dopplerowską. Ultrasonografia dopplerowska naczyń tętniczych dotyczy  odcinków tętnic szyjnych i kręgowych, tętnic kończyn dolnych, aorty brzusznej. Można powiedzieć, że nie ma takiego dużego naczynia tętniczego którego ocena tym badaniem  byłaby niemożliwa. Badanie aorty brzusznej i tętnic biodrowych mogą utrudniać gazy jelitowe, dlatego też wymagane jest odpowiednie przygotowanie pacjenta. Z reguły wystarcza przygotowanie takie jak do badania jamy brzusznej. Doppler „kolorowy” umożliwia wizualizację przepływu krwi w naczyniu.

Wskazaniem do doplerowskiego badania tętnic jest:

  • ocena ściany naczynia, uwidocznienie ewentualnych blaszek miażdżycowych;
  • podejrzenie zwężeń naczyń tętniczych-ocena długości jak i stopnia zwężenia;
  • podejrzenie obecności głównie tętniaków i przetok tętniczo-żylnych;
  • ilościowa ocena przepływu krwi w naczyniu.

Wskazaniem do doplerowskiego badania żył jest głównie:

  • podejrzenie zakrzepicy naczyń żylnych,
  • niewydolność zastawek obwodowych naczyń żylnych,

Wskazaniem do dopplerowskiego badania naczyń żylnych jest:

  • ocena drożności naczynia żylnego,
  • różnicowanie między wewnątrznaczyniowymi zaburzeniami przepływu a uciskiem z zewnątrz,
  • diagnostyka zakrzepów,
  • kontrola prowadzonego leczenia.

Brak jest przeciwwskazań, pacjent powinien  być przygotowany do badania (ocena żył jamy brzusznej). Czas badania około 20 -30 minut, w przypadkach trudnych diagnostycznie  około 45 minut.

Biopsja cienkoigłowa, wykonywana pod kontrolą obrazu USG, ułatwia wiele technik leczenia zabiegowego, np. drenaż ropni, torbieli i technik ortopedycznych (np. podawanie dostawowe leków). Badanie polega na ukłuciu igłą zmiany (guzka, torbieli) pobranie materiału do badania histopatologicznego -pobranie odbywa się pod kontrolą obrazu USG, gdzie widoczne jest czy igła pobierająca znajduje się w badanej zmianie. Nakłucie może być powtarzane dla pobrania materiału z różnych miejsc widocznej zmiany. Bolesność nakłucia jest porównywalna z nakłuciem przy pobraniu krwi przy użyciu cieńszej igły. Badanie trwa około 15 minut. Czas oczekiwania na wynik około 10 dni. Pacjent nie musi być specjalnie przygotowany.

Echokardiografia jest powtarzalną i pozbawiona jakichkolwiek przeciwwskazań metodą obrazowania serca. Obecnie do oceny serca stosuje się;

– Badania jednowymiarowe – przydatne zwłaszcza do pomiarów serca. Obrazuje amplitudę skurczu mięśnia sercowego, pozwala ocenić obecność płynu w jamie osierdzia.

– Badania dwuwymiarowe  – wykonywane w różnych płaszczyznach służy do oceny morfologicznej  poszczególnych jam serca, mięśnia sercowego, zastawek, dużych naczyń wchodzących i     wychodzących z serca, a także do oceny ruchu zastawek i kurczliwości mięśnia sercowego.

– Badania dopplerowskie –  służy do oceny przepływu krwi w jamach serca oraz przepływów przez     zastawki lub dodatkowe otwory w obrębie przegrody serca. Wizualizacja przepływu krwi jest     obrazowana kolorem.

Badanie ultrasonograficzne – echokardiografia nie wymaga żadnego przygotowania pacjenta. Czas badania to około 20minut.